Ruh ve bedenin şifa kaynağı: II. Bayezid Külliyesi

1682 yılında Edirne'yi ziyaret eden Evliya Çelebi'nin "Orada bir Darüşşifa vardır ki; dil ile tarif edilmez, kalemler ile yazılmaz " diye bahsettiği, yapıldığı dönemde Osmanlı'nın en iyi hastanelerinden biri olan II. Bayezid Külliyesi'ndeki Darüşşifa, Trakya Üniversitesi'nin katkılarıyla gerçekleştirilen restorasyonla Sağlık Müzesi adını aldı ve 2004 yılında "Avrupa'nın En İyi Sağlık Müzesi" ödülüne layık bulundu...

Sultan II. Bayezid'in Edirne'ye Armağanı

Sultan II. Bayezid Külliyesi, Fatih Sultan Mehmet'in oğlu ve 8. Osmanlı Padişahı Sultan II. Bayezid tarafından yaptırılmıştır. Sultan II. Bayezid'in Akkirman seferine çıkarken 1484 yılında temelini attığı, yapılar topluluğu 4 yıl kadar kısa bir süre içinde bitirilerek hizmete açılmıştır. Bugün kesin tarihi belgelerle güçlendirilmese de külliyenin, mimar Hayrettin tarafından yapıldığına dair yaygın bir görüş vardır. Bazı araştırmacılar ise külliye mimarının Yakup Şah Bin Sultan Şah olduğunu ileri sürmektedirler.

II.Bayezid Külliyesi'nin birimleri

Gerek ilgili vakfiyelerden elde edilen bilgiler, gerekse tarihçilerin ortak görüşü olarak külliye;

1) Cami
2) Medrese-i Etibba,
3) Dârüşşifa,
4) Tâbhane,
5) İmaret,
6) Çifte hamam,
7) Değirmen,
8) Köprü,
9) Su dolapları (değirmeni döndüren, hamam, bahçe v.s. için gerekli suyu Tunca Nehri'nden çeken dolaplar.) kısımlarından oluşmaktadır.

Abdurrahman Hibri Çelebi, Külliye hakkında şunları yazmaktadır

"Merhum Sultan Bâyezid Han, Tunca Nehri kenarında sarayı sultani (yeni saray) semtinde yaptırdığı câmi'i şerif ki sene sülüse Tısayn semanimae H.893 (1488)'de tamamlanmıştır. Dört duvar üzerine yapılmış büyük bir kubbe ile orta derecede ve benzeri bulunmayan bir camidir.

Yanında cennet bahçesi gibi Harem'i vardır. İki tarafında birer şerefeli iki zarif ve yüksek minaresi vardır. Yine iki yanında tâbhaneleri ve nimeti bol imaretiyle dârüşşifa ve medresesi ve hamamı ve Tunca Nehri üzerinde altı gözlü kemerli bir su köprüsü ve köprüye bitişik değirmeni ve su dolabı vardır.

Günümüzde Külliye'yi oluşturan yapılardan bir bölümü (çifte haman, değirmen, su dolabı ve Külliye sitesi içinde bulunup vakfiyede adları geçmeyen, bunun için de Külliye birimleri arasında sayılmayan sübyan mektebi ve mehterhane ise vakfiyede adlarına rastlanan saathâne ve 10 dükkân) maalesef yıkılmış, temel izleri bile silinmiştir. Dr. Rıfat Osman bey'in çektiği hamamın, değirmen ve su dolabının yıkık durumdaki birer fotoğrafı bulunmaktadır.

Günümüzde Bayezid Külliyesi

Külliye'nin cami hariç bölümleri Trakya Üniversitesi ile Vakıflar Genel Müdürlüğü arasında yapılan bir protokol sonucu Trakya Üniversitesine devredilmiştir. Trakya Üniversitesi'nin yoğun restorasyon çalışmaları sonucu Külliye'nin Darüşşifa ve Medrese bölümleri hizmete açılmıştır.

Darüşşifa, günümüzde Edirne Sağlık Müzesi'ne dönüştürülmüş ve ziyarete açılmıştır. Yapılan başvuru ile Edirne Sağlık Müzesi 2004 yılında Avrupa Müze Ödülü'nü almıştır.

Medrese ise Trakya Üniversitesi tarafından halka hizmet veren bir sağlık birimi olarak kullanılmaktadır.

Kategori: Edirne